Header
Chuyển bộ gõ
Triển khai các Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới: Những vấn đề đặt ra và giải pháp
Cập nhật ngày: 13/04/2012

Luật Bình đẳng giới ra đời năm 2006 đã tạo ra những cơ chế mới để thúc đẩy thực hiện cũng như giám sát việc thực hiện bình đẳng giới ở Việt Nam.

     Một trong những cơ chế đó là Chính phủ đã hình thành cơ quan quản lý Nhà nước về bình đẳng giới từ Trung ương tới địa phương. Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội là cơ quan giúp Chính phủ thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về bình đẳng giới trên phạm vi toàn quốc. Các Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban nhân dân các cấp phối hợp với Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước về bình đẳng giới trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn được giao và theo phân cấp của Chính phủ.

    Để triển khai nhiệm vụ quản lý Nhà nước về bình đẳng giới, cũng như để cụ thể hóa các nội dung của Luật Bình đẳng giới trong giai đoạn hiện nay, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ ký ban hành Chiến lược, Chương trình quốc gia về bình đẳng giới. Chiến lược, Chương trình nói trên ra đời là sự tiếp nối việc thực hiện Chiến lược, Kế hoạch hành động vì sự tiến bộ của phụ nữ Việt Nam đến năm 2010 mới được Chính phủ tổng kết trong tháng 4/2011 vừa qua tại Cần Thơ. 

   Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2011-2020 được ban hành nhằm xác định các vấn đề bất bình đẳng giới cần ưu tiên giải quyết trong vòng 10 năm; đồng thời tiếp tục thể hiện quyết tâm của Việt Nam trong việc thúc đẩy thực hiện Công ước CEDAW và các cam kết mà Việt Nam là thành viên. Các mục tiêu đề ra trong Chiến lược sẽ được Chính phủ kiểm điểm và báo cáo Quốc hội hàng năm theo quy định. Trong đó, mục tiêu tổng quát là “đến năm 2020, về cơ bản, bảo đảm bình đẳng thực chất giữa nam và nữ về cơ hội, sự tham gia và thụ hưởng trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội, góp phần vào sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước”. Để đạt được mục tiêu đó, Chiến lược đã đề ra 7 mục tiêu và 22 chỉ tiêu cụ thể để đạt bình đẳng giới trong các lĩnh vực. Cụ thể:

   Tăng cường sự tham gia của phụ nữ vào các vị trí quản lý, lãnh đạo, nhằm từng bước giảm dần khoảng cách giới trong lĩnh vực chính trị; Giảm khoảng cách giới trong lĩnh vực kinh tế, lao động, việc làm, tăng cường sự tiếp cận của phụ nữ nghèo ở nông thôn, phụ nữ người dân tộc thiểu số đối với các nguồn lực kinh tế, thị trường lao động; Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực nữ, từng bước bảo đảm sự tham gia bình đẳng giữa nam và nữ trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo; Bảo đảm bình đẳng giới trong tiếp cận và thụ hưởng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe; Bảo đảm bình đẳng giới trong lĩnh vực văn hóa và thông tin; Bảo đảm bình đẳng giới trong đời sống gia đình, từng bước xóa bỏ bạo lực trên cơ sở giới; Nâng cao năng lực quản lý Nhà nước về bình đẳng giới.

    Trong bối cảnh hiện nay, bất bình đẳng giới chủ yếu nghiêng về phía phụ nữ. Do đó, Chiến lược vẫn tập trung giải quyết những vấn đề cấp bách của phụ nữ, nhằm từng bước thu hẹp khoảng cách giữa nam và nữ trong các lĩnh vực của đời sống xã hội.

    Với mục đích đưa Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2011 - 2020 vào cuộc sống, đồng thời để giải quyết những vấn đề giới cấp bách nổi lên trong giai đoạn hiện nay, ngoài các giải pháp chung và giải pháp cụ thể cho từng lĩnh vực, Chính phủ cũng đã ban hành Chương trình quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2011-2015 (tháng 7/2011) như một giải pháp đột phá quan trọng, trong đó xác định cần tập trung vào triển khai 05 dự án, đó là:

- Dự án truyền thông nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi về bình đẳng giới;
- Nâng cao năng lực và hiệu quả quản lý nhà nước về bình đẳng giới;
- Nâng cao năng lực cho đội ngũ nữ đại biểu Quốc hội, nữ đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp, nữ cán bộ quản lý, nữ lãnh đạo các cấp; nữ ứng cử đại biểu Quốc hội, nữ ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2016 - 2020, nữ cán bộ thuộc diện quy hoạch;
- Hỗ trợ thực hiện bình đẳng giới trong những lĩnh vực, ngành, vùng, địa phương có bất bình đẳng giới hoặc có nguy cơ cao bất bình đẳng giới;
- Xây dựng, phát triển dịch vụ tư vấn, hỗ trợ về bình đẳng giới.

    Năm 2012 là năm đầu tiên triển khai các dự án của Chương trình quốc gia về bình đẳng giới và bước sang năm thứ 2 triển khai Chiến lược. Kết quả ban đầu cho thấy: Các Bộ, ngành, địa phương đã tích cực tuyên truyền và nghiên cứu xây dựng kế hoạch thực hiện Chiến lược, Chương trình quốc gia về bình đẳng giới. Một số Bộ, ngành phụ trách các mục tiêu quan trọng đề ra như: Bộ Y tế, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Giáo dục- Đào tạo… đã được hỗ trợ kinh phí từ nguồn của Chương trình hợp tác chung giữa Chính phủ Việt Nam và Liên hợp quốc về bình đẳng giới, để nghiên cứu xây dựng kế hoạch thực hiện Chiến lược một cách phù hợp và thiết thực nhất. Công tác tuyên truyền và tập huấn về bình đẳng giới được các Bộ, ngành, địa phương xác định là hoạt động ưu tiên hàng đầu trong năm đầu tiên triển khai Chiến lược. Chỉ riêng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội - cơ quan quản lý Nhà nước về bình đẳng giới, đã tổ chức in và phát hành trên 60 vạn bản với hơn 10 đầu tài liệu sản phẩm truyền thông trong năm 2011; tổ chức và hỗ trợ các Bộ, ngành, địa phương tổ chức 15 lớp tập huấn cho trên 800 lượt cán bộ làm công tác bình đẳng giới và vì sự tiến bộ của phụ nữ…Với những nỗ lực ban đầu, tính đến ngày 29/2/2011, đã có 17 Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và 50 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đã ban hành Kế hoạch hành động về bình đẳng giới và gửi về Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội. Thông qua các hoạt động tập huấn, hội thảo, tọa đàm, nhận thức về bình đẳng giới trong đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác bình đẳng giới và Vì sự tiến bộ của phụ nữ đã tốt hơn so với trước. Hầu hết các địa phương đã quan tâm bố trí cán bộ, công chức và kinh phí cho hoạt động bình đẳng giới và vì sự tiến bộ của phụ nữ…

    Tuy nhiên bên cạnh những kết quả đạt được thì Chương trình, Chiến lược vẫn còn những tồn tại, thách thức trong quá trình thực hiện. Nhận thức về bình đẳng giới của một bộ phận lớn cán bộ, công chức còn nhiều hạn chế, một số nơi coi công tác bình đẳng giới chỉ là hoạt động bề nổi, chưa thực sự coi là một nhiệm vụ quản lý nhà nước cần phải thực hiện. Bên cạnh đó, dù đã bước sang năm thứ hai thực hiện nhưng vẫn còn khoảng 17 tỉnh, thành phố và 13 Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ chưa ban hành được kế hoạch hành động nhằm cụ thể hóa việc thực hiện Chiến lược, Chương trình hành động về bình đẳng giới.

    Việc triển khai ở nhiều Bộ, ngành, địa phương còn mang tính hình thức. Có nơi chưa bố trí nguồn lực hoặc không lồng ghép vào các hoạt động chuyên môn. Còn tâm lý trông chờ vào nguồn kinh phí từ Trung ương  dẫn đến thiếu tính chủ động. Đội ngũ cán bộ làm công tác bình đẳng giới còn mỏng, phần lớn là kiêm nhiệm. Hiện nay cả nước có khoảng hơn 100 cán bộ được phân công công tác này (trung bình mỗi tỉnh có khoảng 2 người); và mới có 9 phòng bình đẳng giới được hình thành trên cả nước. Một số cán bộ chưa tâm huyết dẫn tới kết quả thực hiện chưa cao, chưa có nhiều sáng kiến trong triển khai hoạt động.

    Cơ sở dữ liệu có tách biệt giới tính còn thiếu ở mọi lĩnh vực chuyên môn, gây khó khăn cho việc thực hiện mục tiêu quốc gia về lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật. Đồng thời, công tác tuyên truyền ở nhiều nơi còn mang tính truyền thống, tập trung vào đối tượng phụ nữ và tuyên truyền một chiều cho phụ nữ, chưa xem xét dưới quan điểm giới hay mở rộng phạm vi tới người dân ở vùng nông thôn, vùng dân tộc thiểu số. Ngoài ra, mục tiêu “Tăng cường sự tham gia của phụ nữ vào các vị trí quản lý, lãnh đạo, nhằm từng bước giảm dần khoảng cách giới trong lĩnh vực chính trị” được dự báo có nhiều nguy cơ không đạt kế hoạch đề ra nếu không có các giải pháp quyết liệt để thực hiện.

    Để nâng cao hiệu quả triển khai Chiến lược, Chương trình quốc gia về bình đẳng giới, các Bộ, ngành, địa phương, trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn được giao, cần nghiên cứu triển khai các giải pháp sau:

- Đẩy mạnh hoạt động tuyên truyền, tập huấn nâng cao nhận thức về bình đẳng giới, đặc biệt là nhiệm vụ quản lý nhà nước về bình đẳng giới cho đội ngũ cán bộ, công chức ở các Bộ, ngành, địa phương. Sớm hoàn thiện, ban hành và tổ chức thực hiện Kế hoạch hành động(KHHĐ) 5 năm và hằng năm về bình đẳng giới phù hợp với Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2011 - 2020
- Lồng ghép các mục tiêu, chỉ tiêu của Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới, KHHĐ về bình đẳng giới của Bộ, ngành, địa phương với các Chiến lược khác có liên quan trong cơ quan, đơn vị, địa phương. Bố trí cán bộ, công chức làm công tác bình đẳng giới và chú trọng nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác bình đẳng giới ở các cấp, các ngành.
- Chủ động bố trí, huy động nguồn lực để thực hiện Chiến lược, KHHĐ về bình đẳng giới; phát huy tốt quan hệ hợp tác liên ngành trong thúc đẩy thực hiện Chiến lược, Chương trình quốc gia về bình đẳng giới; Đồng thời, hình thành đội ngũ chuyên gia giỏi về phân tích và lồng ghép giới trong các lĩnh vực chuyên môn.
 - Đổi mới công tác tuyên truyền phù hợp với từng nhóm đối tượng; hướng công tác tuyên truyền về vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số và tới các nhóm đối tượng trẻ, nam giới…Có quyết tâm cao và các giải pháp cụ thể để tạo nguồn cán bộ nữ nhằm thực hiện đạt mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị như đã đặt ra tại Chiến lược.
- Thực hiện thường xuyên hoạt động kiểm tra, giám sát và báo cáo kết quả việc thực hiện Chiến lược, KHHĐ theo định kỳ./.
Vũ Ngọc Thủy
Phó Vụ trưởng Vụ Bình đẳng giới


Ý kiến của bạn Gửi cho bạn bè In bài này Trở lại
Tin theo ngày Xem
Về đầu